Praktische informatie
Beschrijving
Tijdlijn
Actoren
Sterktes en aanbod
Stedelijke logistiek
Positieve impact
Noden
Logistieke knelpunten
Praktische informatie
Wat?
Een bpost-systeem dat emissievrije Ecozones voor de last mile combineert met een netwerk van PUDO-punten, bboxen en lockers, en met bbox boutiques als stedelijke hubs voor pakjes, click & collect en micro-opslag.
Wie?
bpost, in samenwerking met stedelijke partners, handelaars, lokale overheden, een netwerk van afhaalpunten, bboxen, lockers, cargofietsen en elektrische voertuigen.
Waar?
Ecozones: 25 steden en stedelijke gebieden in België, met een eerste Ecozone in Mechelen.
bbox boutiques: 2 in Brussel en 2 in Antwerpen, waaronder één in de Hoogstraat 184.
Wanneer?
Ecozone: eerste fase in de zomer van 2020, gevolgd door een geleidelijke uitrol.
bbox boutique: lancering aangekondigd voor eind 2025.
Contact
Ecozones / PUDO: Gregory Perez.
bbox boutique: Vincent De Blauwe.
Communicatie en algemene kadering: Laura Cerrada Crespo.
Bronnen
bpost; Ecozone / bbox-documentatie; IPC; PostEurop; Urban Mobility Observatory; persbericht bbox boutique; geconsolideerde feedback van bpost ontvangen in het kader van het Palette-project.
Beschrijving
Het systeem Ecozones + PUDO moet niet worden begrepen als een loutere postdienst, maar als een model van gedistribueerde stedelijke logistiek. Het combineert emissievrije last-milelevering, een dicht netwerk van afhaal- en verzendpunten buitenshuis, en lokale consolidatie van stromen via stedelijke hubs en micro-logistieke infrastructuren.
Met 25 actieve Ecozones in België is het doel om een groeiend deel van de stromen te verplaatsen van thuislevering naar gedeelde toegangspunten, om zo emissies, congestie, mislukte leveringen en druk op de stedelijke ruimte te verminderen.
bbox boutiques zetten deze logica verder door hybride plekken te creëren voor het ophalen en verzenden van pakjes, click & collect voor lokale handelaars, leveringen met ruimere openingsuren en tijdelijke stedelijke micro-warehousing. Het geheel verbindt depot, relaispunt, locker, cargofiets, elektrisch voertuig en lokale handel.
Tijdlijn
Zomer 2020
Eerste Ecozone gelanceerd in Mechelen.
2021
De piloot in Mechelen wordt voorgesteld als succesvol en bekroond binnen de post- en logistieke sector.
2024
Uitbreiding van Ecozones, onder meer op schaal van Leuven.
Vandaag
25 actieve Ecozones in België.
Eind 2025
Lancering van bbox boutiques in Brussel en Antwerpen.
Actoren
bpost, als nationale logistieke operator.
Lokale overheden en partnersteden, voor inplanting, mobiliteit en stedelijke integratie.
Lokale handelaars en e-commerceactoren, onder meer voor click & collect en bepaalde noden aan micro-opslag.
Eindgebruikers, buurtbewoners en werknemers, van wie het gedrag een deel van de verwachte winst bepaalt.
Het netwerk van PUDO-punten, bboxen, lockers en afhaalpunten, als tusseninfrastructuur tussen depot, ronde en eindontvanger.
Sterktes en aanbod
Emissievrije last-milelevering binnen Ecozones.
Dicht netwerk van bboxen, lockers en PUDO-punten voor het verzenden en ophalen van pakjes.
bbox boutiques als buurtinfrastructuren die afhaling, verzending, click & collect voor lokale handelaars, tijdelijke micro-opslag en leveringen met ruimere openingsuren combineren.
Lokale consolidatie van stedelijke stromen, met een mogelijke vermindering van het aantal afgelegde kilometers per pakje.
Meer flexibiliteit in tijd voor bepaalde gebruikers, werknemers en ondernemingen.
Relevante micro-opslag voor kleine actoren en lokale handelaars.
Complementariteit tussen het PUDO-netwerk, bboxen, lockers, cargofietsen en elektrische voertuigen.
Potentiële ondersteuning van lokale handel als bbox boutiques worden opgevat als nabijheidsinfrastructuren, en niet alleen als instrumenten voor e-commerceleveringen.
Stedelijke logistiek
Hoe werkt het?
Een Ecozone is een stedelijk gebied waar de last mile wordt uitgevoerd met emissievrije middelen: elektrische voertuigen, fietsen en cargofietsen. In elke Ecozone worden deze rondes gecombineerd met een dichter netwerk van PUDO-punten, bboxen en lockers. bbox boutiques voegen daar een buurtfunctie aan toe: ophalen en verzenden van pakjes, click & collect voor lokale handelaars, tijdelijke micro-opslag en leveringen met ruimere openingsuren.
Waarom is het interessant?
Omdat het systeem zich niet beperkt tot het vervangen van een voertuig met verbrandingsmotor door een elektrisch voertuig. Het probeert ook de organisatie van de last mile zelf te veranderen: stromen bundelen, mislukte leveringen verminderen, een deel van de vraag verschuiven naar gedeelde punten en perifere depots, stedelijke hubs, lockers, winkels en emissievrije rondes beter met elkaar verbinden.
Op welke obstakels biedt het een antwoord?
Groei van e-commerce, toenemende druk op de last mile, congestie door leveringen, problemen met parkeren en laden/lossen, geluids- en luchtvervuiling, lage efficiëntie van sterk verspreide levering in dense stedelijke centra, en de nood aan tijdelijke micro-opslag voor kleine actoren en lokale handelaars.
Geïdentificeerde knooppunten / obstakels
Transport; tijd; tijdelijke opslag; snelle rotatie; consolidatie van stromen; breekpunten; gebruikersgedrag; thuislevering of afhaling in een punt; interoperabiliteit tussen perifere depots, stedelijke hubs, lockers, PUDO-punten en emissievrije rondes; fijnmazige stedelijke integratie van boutiques, lockers en micro-infrastructuren; spanning tussen ondersteuning van lokale handel en versterking van dominante e-commerce.
Positieve impact
Milieu — mogelijke daling van emissies dankzij de combinatie van elektrificatie, fiets, out-of-homepunten en verandering in gebruikersgedrag. De winst hangt echter af van het feit dat afhaling geen extra autorit veroorzaakt.
Ruimte — mogelijk rustigere straten, minder conflicten rond laden en lossen, minder geïmproviseerd logistiek parkeren en minder congestie als de stromen werkelijk worden gebundeld.
Buurt — een rustigere wijk als afhalingen worden geïntegreerd in dagelijkse trajecten en als bbox boutiques nuttige nabijheidsinfrastructuren worden in plaats van loutere uitbreidingen van e-commerce.
Sociale relaties — mogelijk verbindingen tussen logistieke operator, lokale handelaars, gebruikers, werknemers en overheden rond gedeelde oplossingen voor afhaling, verzending, tijdelijke opslag en nabijheidslevering.