Praktische informatie
Beschrijving
Tijdlijn
Actoren
Sterktes en aanbod
Stedelijke logistiek
Positieve impact
Noden
Logistieke knelpunten
Praktische informatie
Wat?
LOCO is een netwerk van voedselhulporganisaties gebaseerd op het delen en bundelen van expertise, contacten en middelen. DREAM, Distribution et Récupération d’Excédents Alimentaires à Mabru, is een project van het OCMW van de Stad Brussel. Het verzamelt voedseloverschotten, onder meer op de vroegmarkt van Mabru maar ook bij andere leveranciers, en herverdeelt die naar de voedselhulpsector.
Wie?
LOCO vzw, de ledenorganisaties van het netwerk, het OCMW van de Stad Brussel, Mabru, voedselhulpverenigingen, partnergemeenten en OCMW’s. DREAM is een actor binnen het LOCO-netwerk, net als andere organisaties, maar vormt geen logistieke antenne van LOCO.
Waar?
Brussels Hoofdstedelijk Gewest, met name vanuit de vroegmarkt van Mabru, met leveringen naar begunstigde verenigingen in verschillende wijken, waaronder de Marollen.
Wanneer?
DREAM bestaat sinds midden september 2015.
LOCO komt voort uit de werkgroep “collaboratieve logistiek” die in 2016 werd gelanceerd door de Concertation Aide Alimentaire, en werd geïncubeerd van 2017 tot 2021.
LOCO vzw werd opgericht in december 2021.
Contact
LOCO vzw — info@loco.brussels — +32 (0)488 91 29 10
Romain Alaerts — coördinator — romain.alaerts@loco.brussels
DREAM / OCMW Brussel — Esteban Jaime Tornin — projectleider — esteban.jaimetornin@cpasbxl.brussels — 0492/91.55.04
Hannah Balthazar — verantwoordelijke activiteitenpool — hannah.balthazar@cpasbxl.brussels — 0476/02.33.41
Bronnen
www.loco.brussels ; website van het OCMW van de Stad Brussel ; activiteitenverslag LOCO 2022–2024 ; interview Hannah / Justine.
Beschrijving
LOCO en DREAM beantwoorden aan eenzelfde algemene uitdaging: hoe kunnen voedselstromen uit schenkingen en overschotten beter worden georganiseerd om Brusselse voedselhulporganisaties te ondersteunen? Maar beide systemen spelen niet dezelfde rol.
DREAM is een gestructureerd logistiek systeem van het OCMW van de Stad Brussel. Het recupereert groenten, fruit en andere voedseloverschotten, onder meer bij Mabru, sorteert en stockeert ze, registreert de beschikbaarheid en bereidt bestellingen voor begunstigde verenigingen voor. Daarna organiseert het leveringen naar verschillende wijken.
LOCO is een netwerk voor mutualisering, coördinatie en ondersteuning van voedselhulporganisaties. Het brengt schenkers en verenigingen met elkaar in contact, begeleidt schenkingen van overschotten, mutualiseert voertuigen en opslagruimtes, ontwikkelt tools zoals de Schenkingsbeurs en ondersteunt een betere organisatie van de sector.
De relevantie van deze fiche is dat ze toont dat voedselhulp niet alleen een kwestie is van vrijgevigheid of beschikbare producten. Het is ook veeleisende logistiek: vroeg ophalen, snel sorteren, koel bewaren, op de juiste plaats leveren, regels naleven, kleine verzadigde sites beheren en de stromen aanpassen aan de reële noden van verenigingen.
Tijdlijn
2015
Lancering van DREAM bij Mabru.
2016
Logistieke diagnose van de sector door de Concertation Aide Alimentaire.
2017–2021
Incubatie van het LOCO-netwerk.
December 2021
Oprichting van LOCO vzw.
2023–2024
Meer dan 1.500 ton verdeeld aan 120 organisaties door de leden van het netwerk.
Actoren
Voedselhulpverenigingen, lokale antennes, terreinorganisaties en ontvangende structuren, waarvan sommige in de Marollen gevestigd zijn.
Het OCMW van de Stad Brussel, drager van het DREAM-project.
Mabru, deelnemende handelaars en voedselbedrijven die overschotten schenken.
LOCO vzw, als netwerk voor mutualisering, coördinatie, pleitbezorging en logistieke ondersteuning.
De Concertation Aide Alimentaire, de FdSS en partners voor pleitbezorging of regulering, waaronder het FAVV, Comeos, FEVIA, Brussel Mobiliteit en Leefmilieu Brussel.
Partnergemeenten en OCMW’s, die deelnemen aan het ecosysteem van voedselhulp en herverdeling.
Sterktes en aanbod
Ophaling en herverdeling van verse voedseloverschotten naar de voedselhulpsector.
Logistieke ondersteuning voor verenigingen, vooral voor kleinere structuren die niet altijd over voertuigen, personeel, opslagruimte of tools beschikken.
Verbinding tussen voedselbedrijven die willen schenken en ontvangende organisaties.
Mutualisering van logistieke middelen ten voordele van kleine actoren.
Gedeelde tools en procedures: toolbox, bibliotheek, Schenkingsbeurs, begeleiding en documentatie.
Herverdeling van verse en gezonde producten naar een groter aantal organisaties.
Socioprofessionele inschakeling via DREAM en artikel 60-contracten.
Pleitbezorgingscapaciteit bij sleutelactoren om regels, praktijken en voorwaarden voor herverdeling te verbeteren.
Zeer concrete verankering in de Brusselse logistieke realiteit, inclusief dense wijken zoals de Marollen.
Stedelijke logistiek
Hoe werkt het?
DREAM haalt zeer vroeg in de ochtend onverkochte groenten en fruit op bij handelaars van Mabru en andere leveranciers. De voedingswaren worden gesorteerd, in koelkamers opgeslagen, geregistreerd op de Schenkingsbeurs en vervolgens voorbereid als bestellingen. De verenigingen worden daarna doorgaans tussen 8 uur en 13.30 uur geleverd. LOCO structureert op zijn beurt een samenwerkingskader tussen actoren: matchmaking, mutualisering, begeleiding van schenkingen, delen van voertuigen of opslagruimtes, en coördinatie tussen verschillende systemen.
Waarom is het interessant?
Omdat dit voorbeeld toont dat voedselhulp sterk wordt bepaald door logistieke beperkingen. Overschotten kunnen een hulpbron worden, maar alleen als iemand ze op tijd kan ophalen, sorteren, opslaan, herverdelen en de sanitaire regels naleven. Logistiek wordt hier een voorwaarde voor voedselrechtvaardigheid: beter georganiseerde stromen kunnen de hoeveelheid, kwaliteit en diversiteit van voedselhulp verbeteren, terwijl er meer tijd vrijkomt voor sociaal onthaal.
Op welke obstakels biedt het een antwoord?
Afhankelijkheid van verenigingen van voedseloverschotten, stijgende voedselonzekerheid, gebrek aan logistieke middelen bij kleine organisaties, moeilijkheden rond ophaling en opslag, risico dat nog eetbare producten afval worden, gebrek aan bufferruimtes, koelketenbeperkingen, smalle straten, moeilijk parkeren en nood aan fijne coördinatie tussen schenkers, platformen en ontvangers.
Geïdentificeerde knooppunten / obstakels
Transport; complexe rondes; veel kleine leveringspunten; bufferopslag; koelkamers; vriescapaciteit; kost van stedelijke vierkante meters; versheidsbeperkingen; zeer vroege werkuren; korte leveringsvensters; behandeling; overgang van vrachtwagen naar bestelwagen of cargofiets; FAVV-normen; traceerbaarheid; herverdelingsprocedures.
Positieve impact
Milieu — vermindering van voedselverspilling door te vermijden dat nog eetbare producten afval worden; betere valorisatie van voedseloverschotten.
Ruimte — mogelijkheid om voedselhulpstromen beter te organiseren in dense wijken, door te werken rond opslag-, los- en herverdelingsruimtes.
Buurt — concrete steun aan lokale verenigingen die inspelen op voedselonzekerheid, ook in wijken zoals de Marollen.
Sociale relaties — versterking van banden tussen schenkers, logistieke platformen, verenigingen, OCMW’s, gemeenten en begunstigden; mogelijk komt er meer tijd vrij voor sociaal onthaal in plaats van enkel het beheer van stromen.